GTİP nedir?
GTİP (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu), ithal veya ihraç edilen her eşyanın sınıflandırıldığı 12 haneli koddur. İlk 6 hane, Dünya Gümrük Örgütü'nün Armonize Sistem (HS) kodudur ve uluslararası ortaktır; sonraki haneler ulusal düzeyde belirlenir.
Bu kod, ürününüzün ithalatında uygulanacak vergi oranını, varsa ek yükleri, gerekli belgeleri ve tabi olduğu denetimleri belirler. Yani GTİP, ithalatın hem maliyet hem yasal boyutunun temelidir.
GTİP neyi belirler?
- Gümrük vergisi oranı
- İlave gümrük vergisi (varsa)
- Anti-damping vergisi (varsa)
- KDV oranı
- Gözetim uygulaması kapsamı
- Gerekli izin ve uygunluk belgeleri (TSE, CE, sağlık, tarım vb.)
- İthalat kısıtlaması veya yasağı olup olmadığı
Aynı ürün grubunda birkaç haneli fark, vergi oranını %0'dan %15'e çıkarabilir veya ürünü gözetim kapsamına sokabilir. Bu yüzden GTİP tespiti, sipariş öncesinde yapılması gereken bir çalışmadır.
Doğru GTİP nasıl belirlenir?
GTİP tespiti, ürünün ne olduğuna değil, gümrük mevzuatının onu nasıl tanımladığına göre yapılır. Bu bazen sezgisel olmayan sonuçlar doğurur; benzer görünen iki ürün farklı fasıllarda sınıflandırılabilir.
- Ürünün teknik özelliklerini, malzemesini ve kullanım amacını yazılı olarak tanımlayın.
- Ürün kataloğu, teknik çizim ve fotoğrafları hazırlayın.
- Gümrük müşavirinizle birlikte tarife cetvelinde uygun pozisyonu belirleyin.
- Tereddüt varsa Ticaret Bakanlığı'ndan Bağlayıcı Tarife Bilgisi (BTB) talep edin.
- Tespit edilen GTİP'i proforma faturada ve sipariş dosyanızda kayıt altına alın.
Bağlayıcı Tarife Bilgisi (BTB) nedir?
BTB, gümrük idaresinden alınan ve belirli bir eşya için hangi GTİP'in uygulanacağını resmen belirleyen bir karardır. Alındıktan sonra idare açısından bağlayıcıdır ve sonradan farklı bir sınıflandırma iddiasıyla ceza kesilmesini önler.
Düzenli ve yüksek hacimli ithalat yapacaksanız, ürününüz için BTB almak güçlü bir koruma sağlar. Başvuru süreci belirli bir zaman alır; bu nedenle ilk siparişten önce başlatılmalıdır.
Yanlış beyanın sonuçları
Yanlış GTİP beyanı, kasıt olmasa bile ciddi sonuçlar doğurabilir. Eksik ödenen vergi geriye dönük tahsil edilir, üzerine gecikme faizi ve idari para cezası eklenir.
Ayrıca ürün gözetim veya izin kapsamındaysa ve bu atlanmışsa, mal gümrükte bekletilebilir veya ithalata izin verilmeyebilir. Antrepo bekleme maliyetleri hızla birikir.
Sık yapılan hata
'Nasılsa müşavir halleder' yaklaşımı. Gümrük müşaviri sizin beyanınıza dayanarak işlem yapar; ürünün teknik özelliklerini doğru aktarmak ithalatçının sorumluluğundadır. Ürün tanımını eksik veya yanıltıcı vermek, sorumluluğu ortadan kaldırmaz.
Makine ithalatında GTİP
Makine gruplarında gümrük vergisi oranları genellikle düşüktür; ancak makinenin fonksiyonuna göre farklı fasıllara girebilir. Örneğin bir paketleme makinesi ile bir dolum makinesi farklı pozisyonlarda sınıflandırılır.
Ayrıca makinenin yanında gelen kalıp, yedek parça ve yardımcı ekipmanlar bazen ana makineden ayrı sınıflandırılır. Proformada bu kalemlerin ayrı ayrı ve net şekilde listelenmesi, gümrükte sorun yaşamamak için önemlidir.
Bu konuda desteğe mi ihtiyacınız var?
Kendi projenizde nasıl uygulanacağını konuşmak için ücretsiz ön görüşme talep edebilirsiniz.